FoodyBunny-पुरणपोळी रेसिपी | Soft & Authentic Maharashtrian Puranpoli Step-by-Step in Marathi
FoodyBunny घेऊन आलं आहे आपल्या परंपरेचा गोड वारसा —
पारंपरिक पुरणपोळी रेसिपी 🌼
मराठी घराघरात अभिमानाने बनवली जाणारी ही पुरणपोळी म्हणजे
सोनसळी, मऊ पोळीमध्ये भरलेलं हरभऱ्याच्या डाळीचं
गोड, सुगंधी आणि अगदी मखमली पुरण.
प्रत्येक घासात घरच्या उबदारपणाची आणि आईच्या हातच्या चवीची आठवण करून देणारी
ही रेसिपी गुढीपाडवा, होळी, बैलपोळा किंवा
दिवाळीसारख्या सणांना खास बनवली जाते.
पुरणपोळीशिवाय सण अपूर्णच वाटतो, नाही का? 😊
या स्टेप-बाय-स्टेप मराठी रेसिपीच्या मदतीने तुम्हीही
घरच्या घरी अगदी पारंपरिक पण सोप्या पद्धतीने
परफेक्ट, मऊसूत आणि स्वादिष्ट पुरणपोळी नक्कीच बनवू शकता.
✨ स्वाद परंपरेचा, विश्वास FoodyBunny चा! ✨
🍯 साहित्य (Ingredients):
खमंग, सुवासिक आणि परिपूर्ण पुरणपोळी बनवण्यासाठी खालील साहित्य अगोदर तयार ठेवा. प्रत्येक घटक या गोड पदार्थाला एक वेगळी ओळख आणि अप्रतिम चव देतो.
- हरभऱ्याची डाळ – १ कप: पुरणाचा आत्मा म्हणावा असा हा घटक! नीट धुवून २ तास भिजवून ठेवा, त्यामुळे डाळ मऊ शिजते आणि पुरण गुळगुळीत होते.
- गूळ – १ कप: नैसर्गिक गोडवा आणि पारंपरिक सुवासासाठी. शक्यतो चीकू रंगाचा साजूक गूळ वापरा; त्यामुळे पुरणाला अप्रतिम सुवास येतो.
- वेलदोडा पूड – ½ टीस्पून: प्रत्येक घासाला गोडसर सुगंध देणारा जादुई घटक.
- गव्हाचं पीठ – २ कप: मऊ आणि लवचिक कणीक तयार करण्यासाठी. उत्तम दर्जाचं ताजं पीठ वापरा.
- तेल किंवा साजूक तूप – १ टेबलस्पून: कणीक मळताना वापरल्याने पोळी नरम आणि सोपी लाटता येते. सणासुदीला तूप वापरणं सर्वाधिक योग्य.
- मीठ – चिमूटभर: थोडं मीठ गोडपणाचं संतुलन साधतं आणि चव उठवते.
💡 FoodyBunny Tips: डाळ शिजल्यानंतरच गूळ घाला आणि पाणी पूर्णपणे गाळून घ्या. यामुळे पुरण चिकट होत नाही आणि पोळी लाटताना फाटण्याची शक्यता कमी होते.
⏱️ लागणारा वेळ (Preparation & Cooking Time):
- भिजवण्याचा वेळ: २ तास
- तयारीचा वेळ: १५ मिनिटे
- शिजवण्याचा वेळ: ३० मिनिटे
- एकूण वेळ: अंदाजे २ तास ४५ मिनिटे
- पोळींची संख्या: ८ ते १० पुरणपोळ्या (मध्यम आकाराच्या)
👩🍳 पुरणपोळी बनवण्याची कृती (Step-by-Step Method)
ही सोपी पण पारंपरिक पद्धत वापरून तुम्ही मऊ, सुगंधी आणि खमंग पुरणपोळ्या सहज बनवू शकता. प्रत्येक टप्पा काळजीपूर्वक करून घ्या — FoodyBunny चे छोटे-छोटे tips तुम्हाला परफेक्ट रिझल्ट देण्यास मदत करतील.
-
१. डाळ भिजवणे
हरभऱ्याची डाळ नीट धुवा. एका खोल भांड्यात डाळ ठेवा आणि त्यावर डाळ पूर्णपणे बुडेल इतके + २–३ बोटे जास्त पाणी घाला. ४–५ तास किंवा रात्रीभर भिजवून ठेवा.
💡 FoodyBunny Tip: जास्त वेळ भिजवलेली डाळ खूप मऊ शिजते — पुरण एकदम गुळगुळीत आणि नाजूक बनतो. -
२. डाळ शिजवणे
भिजवलेली डाळ कुकरमध्ये ठेवा — डाळ: पाणी = 1:2. मध्यम आचेवर 3 शिट्ट्या किंवा कुकरनुसार शिजवा. शिजल्यावर प्रेशर नैसर्गिकरीत्या उतरू द्या.
💡 FoodyBunny Tip: डाळ पूर्णपणे मऊ झाली की तिचा दाणा सहज पिसून येतो — तेच योग्य शिजलेला सूचक आहे. -
३. कट काढणे (अतिरिक्त पाणी वेगळे करणे)
शिजलेल्या डाळीचे अतिरिक्त पाणी गाळा आणि बाजूला ठेवा (हे कटाची आमटीसाठी वापरता येईल). पुरणासाठी डाळ कोरडीसर आणि चिकट नसावी.
-
४. गूळ-वेलदोडा मिश्रण तयार करणे
थोडे थंड झालेली डाळ, गूळ आणि ½ टीस्पून वेलदोडा पूड मिक्सरमध्ये घालून हलक्या टेक्सचरपर्यंत वाटा — किंचित दाणेदार टेक्सचर उत्तम.
💡 FoodyBunny Tip: गूळ थेट गरम डाळीत न घालता थोडी थंड झाल्यावर घाला — मिश्रण एकसंध होते. -
५. पुरण आटवणे
जाड बुडाच्या पॅनमध्ये मिश्रण मंद ते मध्यम आचेवर ठेवा. सतत हलवत रहा. पुरण पॅनच्या तळाला थोडा तेल/तूप सोडू लागल्यावर आणि मिक्सचर चमच्यावर घट्ट उतरू लागल्यावर तयार आहे (२०–३० मिनिटे).
💡 FoodyBunny Tip: जर पुरण फार चिकटत असेल तर १–२ छोट्या चम्मच तूप घाला — सुगंध आणि texture दोन्ही सुधारतात. -
६. पुरणाचे गोळे बनवणे
पुरण थोडे गार झाल्यावर ८–१० समान भागांमध्ये विभागा. हाताला थोडे तूप लावून गुळगुळीत गोळे बनवा. झाकून ठेवा.
-
७. पीठ मळणे
गव्हाचे पीठ (२ कप) घ्या, चिमूटभर मीठ आणि 1 टेबलस्पून तेल/तुप घाला. मऊ आणि लवचिक पीठ मळा. १५–२० मिनिटं झाकून ठेवा.
-
८. पुरण भरून गोळे तयार करणे
पीठाचे गोळे तयार करा, पुरणाचा गोळा मध्यभागी ठेवा आणि कडा नीट बंद करा. हातावर थोडे तेल लावा.
-
९. लाटणे
भरलेला गोळा हलक्या हाताने लावा. जाडी 2–3 मिमी ठेवा. जास्त दाबल्यास पुरण बाहेर येऊ शकतो.
-
१०. भाजणे
तवा मध्यम आचेवर गरम करा. पोळी टाकून फुगले की उलटा; दुसऱ्या बाजूला थोडे तूप/तेल लावून सोनेरी ठिपके येईपर्यंत भाजा.
-
११. स्टोरेज आणि टिकवणूक
गरम पुरणपोळ्या तात्काळ सर्व्ह करा. उरलेल्या पुरणपोळ्या हवाबंद डब्यात 2–3 दिवस, फ्रिजमध्ये 5–7 दिवस टिकतात.
-
१२. सर्व्ह करणे
गरम पुरणपोळीवर थोडं साजूक तूप लावा, गरम दुधासोबत किंवा कटाची आमटीसोबत सर्व्ह करा — सणासुदीचा आनंद दुप्पट होईल!
🔎 Quick Troubleshoot: पोळी लाटताना फाटत असेल तर पुरण थोडं घट्ट करा किंवा पीठ मऊ ठेवा; हातावर तेल/तूप लावून पुन्हा प्रयत्न करा.
🍯 आहारमूल्य (Nutrition Facts) — अंदाजे (प्रति 1 पुरणपोळी)
| Serving Size | 1 पुरणपोळी (मध्यम) |
| Calories | ≈ 280 kcal |
| Fat | ≈ 10 g |
| Saturated Fat | ≈ 4 g |
| Carbohydrates | ≈ 42 g |
| Sugar | ≈ 22 g |
| Protein | ≈ 6 g |
| Fiber | ≈ 3 g |
ℹ️ नोट: ही पोषणमूल्ये अंदाजे आहेत — वापरलेले घटक (गूळ/साखर, तूपाचे प्रमाण, पुरणाचा दळ) यावर आधारित बदल होऊ शकतात. अधिक अचूक माहिती हवी असल्यास, मी तुम्हाला घटकांनुसार per-ingredient गणना करून देऊ शकतो.
“स्वाद परंपरेचा, FoodyBunny बरोबर”
पुन्हा एकदा पाहा: Puranpoli Recipe Short
✨ FoodyBunny रेसिपी टिप्स (Helpful Tips)
- डाळ पुरेशी आटवा: मंद आचेवर सतत हलवत ठेवा; नाहीतर पुरण पातळ पडू शकतो.
- पोळी लाटताना कमी पीठ वापरा: फक्त हलकं तांदूळ पीठ किंवा गव्हाचं पीठ वापरून लाटल्यास पोळी फाटत नाही आणि सोनेरी रंग येतो.
- पुरण थंड झाल्यावर स्टफिंग करा: गरम पुरण भरल्यास पोळी फाटण्याची शक्यता असते.
- तव्याची आच मध्यम ठेवा: गूळ पटकन करपतो, त्यामुळे मध्यम आचेवर खरपूस भाजा.
- साजूक तूप वापरा: सणासुदीसाठी चव, सुगंध आणि पारंपरिक टच तिपटीने वाढतो.
🍯 स्वाद परंपरेचा, FoodyBunny बरोबर!
🍽️ कसे सर्व्ह करावे? (Serving Ideas)
गरमागरम पुरणपोळी तव्यावरून उतरल्यावर लगेचच थोडं साजूक तूप घालून सर्व्ह करा. तिच्यासोबत कटाची आमटी, वरण-भात किंवा थंड ताक दिल्यास पारंपरिक मराठी जेवणाचा अनुभव अधिक खुलतो.
सणासुदीच्या प्रसंगी किंवा नैवेद्यासाठी ही रेसिपी उत्तम निवड आहे — प्रत्येक घासात गोडी, सुगंध आणि परंपरेचा साज!
💛 स्वाद परंपरेचा, FoodyBunny बरोबर.
🗄️ पुरणपोळी साठवण्याचे व गरम करण्याचे टिप्स (Storage & Reheating)
- ताज्या पुरणपोळ्या: गरमागरम पुरणपोळ्या लगेचच सर्व्ह करा — त्यांचा मऊपणा आणि सुगंध सर्वोत्तम राहतो.
- स्टोरेज (Room Temperature): काही तासांसाठी (४–६ तास) एअरटाइट कंटेनरमध्ये ठेवता येतात.
- फ्रीजमध्ये टिकवणे: उरलेल्या पुरणपोळ्या हवाबंद डब्यात ठेवून ५–७ दिवस फ्रीजमध्ये राहतात. पुन्हा गरम करताना हलके तूप/तेल लावा.
- Reheating Tips:
- तव्यावर मंद आचेवर २–३ मिनिटे दोन्ही बाजूंना गरम करा.
- मायक्रोवेव्हमध्ये २०–३० सेकंद गरम करा; नंतर थोडंसं तूप लावा.
- जर पुरण थोडं घट्ट झाले असेल, तर वाफेवर हलके गरम केल्यास मऊ होते.
- Serving Tip: पुन्हा गरम पुरणपोळीवर थोडंसं तूप शिंपडा आणि गरम दूध किंवा कटाची आमटीसोबत सर्व्ह करा — चव अगदी ताजी आणि पारंपरिक राहते.
🍯 स्वाद परंपरेचा, FoodyBunny बरोबर!
🍴 पुरणपोळी प्रकार / Variations
- सजावटी पुरणपोळी: वरून थोडे साजूक तूप आणि थोडी खोबरेल तेल/तांदूळ पीठ लावून खास सणासुदीसाठी सजवा.
- सिंघाची पुरणपोळी (Moong Dal Puran Poli): हरभऱ्याऐवजी मूग डाळ वापरून हलकी आणि गोड पुरणपोळी तयार करता येते.
- साखर-गूळ मिश्रित पुरणपोळी: गूळाचा स्वाद जास्त हवा असेल तर साखरेसह मिश्रण करून हलके गोडवा मिळवता येतो.
- फळांचा टच (Fruit Flavored): पुरण मिश्रणात किसलेले बदाम, खजूर किंवा किसलेले फळ घालून खास चव मिळवा.
- Whole Wheat / ज्वारी / बाजरी पुरणपोळी: गव्हाच्या पीठाऐवजी ज्वारी किंवा बाजरीचा वापर करून अधिक पौष्टिक आणि पारंपरिक चव तयार करता येते.
🍯 स्वाद आणि परंपरेचा संगम, FoodyBunny बरोबर!
🌾 “शेती करणाऱ्यांचा सण बैल पोळा – आपल्या मेहनतीच्या बैलांसाठी कृतज्ञता व्यक्त करण्याचा दिवस. अशा दिवशी तयार केलेली गरम पुरणपोळी म्हणजे प्रेम, संस्कृती आणि परंपरेचा सुंदर संगम. सणाच्या थाळीत ही रेसिपी घरच्या प्रत्येक सदस्याचे हृदय जिंकते.” 💛
📌 वाचकांचे प्रश्न (FAQ)
पुरणपोळी किती दिवस टिकते?
तयार पुरणपोळी २–३ दिवस फ्रीजमध्ये ठेवता येते. गरम करताना थोडं साजूक तूप लावून शेकून घ्या, त्यामुळे तिचा मऊपणा आणि चव टिकून राहते.
गूळाऐवजी साखर वापरू शकतो का?
हो, साखर वापरू शकतो; पण पारंपरिक आणि नैसर्गिक चव साठी गूळ वापरणं सर्वोत्तम ठरतं. गूळामुळे पुरणपोळीचा रंग आणि सुगंध अधिक खुलतो.
🛒 पुरणपोळी साठी उपयोगी वस्तू:
- 🔧 पुरण चलनी – MK STAR Stainless Steel
- 🧈 Mayrum साजूक तूप – शुद्ध देशी घी
- 🔥 Tefal नॉनस्टिक पोळी तवा – Thermo-Indicator सह
✨ निष्कर्ष (Conclusion):
FoodyBunny वर आज आपण अनुभवला पारंपरिक मराठी गोड पुरणपोळी बनवण्याचा खास आनंद — मऊसूत पोळी, गोड हरभऱ्याचे पुरण, सुगंधी वेलदोडा आणि घरगुती प्रेमाचा स्पर्श! ही रेसिपी फक्त चविष्टच नाही, तर प्रत्येक सण, पोळा आणि थाळीमध्ये मराठी परंपरेची गोड आठवण जपते.
अशाच पारंपरिक आणि खास रेसिपींचा अनुभव घेण्यासाठी FoodyBunny ब्लॉगला नियमित भेट द्या, Follow करा आणि आपल्या कुटुंबासाठी प्रेमाने बनवा. आपले अनुभव, फोटो आणि कमेंट शेअर करा — कारण प्रत्येक रेसिपीच्या मागे आहे आपल्या स्वयंपाकाची गोष्ट आणि FoodyBunny परिवाराचा अभिमान! ❤️
“स्वाद परंपरेचा, FoodyBunny बरोबर!”
FoodyBunny Newsletter Subscribe करा
💬 आपल्या विचार शेअर करा:
तुमच्या घरच्या पुरणपोळीचे फोटो आणि अनुभव कमेंटमध्ये शेअर करा. आम्ही नक्की वाचू आणि feature करू!
💬 वाचकांचे अनुभव / Reader Experiences
“FoodyBunny च्या रेसिपीनुसार बनवलेली पुरणपोळी एकदम मऊ आणि गोड झाली! संपूर्ण कुटुंबाने खूप आवडली. – रेखा पाटील”
“मी मूग डाळ वापरून पुरणपोळी केली आणि खरंच झकास! FoodyBunny टिप्स खूप उपयुक्त आहेत. – स्नेहा देशमुख”
“सणासुदीच्या दिवशी हे बनवले आणि सर्वांनी तारीफ केली. फोटो शेअर करायला आवडले. – अमित शर्मा”
🍯 तुमचा अनुभव देखील शेअर करा आणि FoodyBunny परिवाराचा भाग व्हा!
👉 गणपतीसाठी उकडीचे मोदक | 👉 उपवासासाठी साबुदाणा वडा
टिप्पण्या
टिप्पणी पोस्ट करा